Zonne-energie - wat is het en hoe wek je het op?

Zonne-energie is de stralingsenergie die de zon afgeeft. Deze energie bestaat zowel uit warmte als licht. De warmte-energie is met name in de zomer en bij mooi weer te gebruiken. Energie uit licht is altijd op te wekken. Oók in de winter, en zélfs in ons regenachtige en bewolkte landje. Goed om te weten voor de mensen die denken dat het niet rendabel is om zonne-energie op te wekken in Nederland!

Zelf zonne-energie opwekken

Er zijn diverse mogelijkheden om zelf zonne-energie op te wekken of om te zetten. De bekendste en meest toegepaste manieren om zonne-energie op te wekken of om te zetten zijn:

  • Door gebruik te maken van zonnecollectoren
  • Door het plaatsen van zonnepanelen

Zonne-energie opwekken met zonnecollectoren

Zonnecollectoren zetten de energie van de zon om in warmte. De werking is eenvoudig. Een zonnecollector warmt op wanneer deze gedurende lange tijd wordt blootgesteld aan zon. Deze warmte zal gebruikt worden om bijvoorbeeld tapwater of een ruimte te verwarmen. De meeste zonnecollectoren zijn zwart, zodat ze meer energie kunnen opnemen. Zonnecollectoren werken met name goed in de zomer en in landen met veel zonneschijn.

Zonne-energie opwekken met zonnepanelen

afbeelding Zonne-energie
Zonnepanelen (PV-panelen) worden in Nederland vaak op daken gemonteerd. Ze kunnen echter ook op de grond worden geplaatst, zoals op deze foto.

Wanneer je het hebt over zonne-energie opwekken, dan zullen de meeste mensen direct denken aan zonnepanelen. Zonnepanelen worden gebruikt om de energie van het licht van de zon om te zetten in elektriciteit.

Zonnepanelen bestaan uit een groot aantal zonnecellen, die op hun beurt weer bestaan uit twee lagen, een positieve en een negatieve laag. Onder invloed van licht (dus niet warmte) gaat er tussen deze twee lagen een elektrische stroom lopen. Deze stroom kan vervolgens gebruikt of opgeslagen worden.

Zonnecellen worden ook wel photovoltaïsche cellen genoemd, naar het Grieks woord voor licht, photos, en de benaming voor elektrische stroom, volt. De afkorting voor photovoltaïsche panelen is PV-panelen. Als je iets leest over zonnepanelen of PV-panelen dan wordt dus in principe altijd hetzelfde bedoeld.

Werken zonnepanelen wel goed in Nederland?

De grootste misvatting die bestaat op het gebied van zonnepanelen is dat deze alleen werken als de zon zeer fel schijnt. Niets is echter minder waar. Zonnepanelen zetten de energie uit licht om, en werken dus ook als het bewolkt is, zoals in Nederland vaak het geval is. De bewolking houdt slechts een deel van het zonlicht tegen. En, wat veel mensen niet weten: hoge temperaturen (boven de 25 graden) zorgen juist voor een lager rendement! Nederland is dus nog niet zo’n gek land voor zonnepanelen!

De voordelen van Zonne-energie

Er zijn diverse voordelen aan een (gedeeltelijke) overstap op zonne-energie. Voor de ene persoon is de belangrijkste reden om zonnepanelen aan te schaffen bijvoorbeeld de milieuwinst en duurzaamheid, terwijl een ander graag minder afhankelijk wil zijn van de grillen van de energiemaatschappijen. Een groot gedeelte van de mensen plaatst panelen echter met één duidelijke reden: ze willen geld besparen.

De belangrijkste redenen om zonnepanelen aan te schaffen volgens onderzoek van Natuur & Milieu:


  • Geld besparen
    Op termijn zijn panelen een rendabele investering waardoor je veel geld kunt besparen.
  • Bijdragen aan een beter milieu
    Met panelen verminder je je uitstoot van CO2
  • Kleinere afhankelijkheid van de energieleverancier
    Veel mensen willen minder afhankelijk zijn van de grote energiemaatschappijen (én hun prijsstijgingen!)
  • Kleinere afhankelijkheid van fossiele brandstoffen
    Fossiele brandstoffen worden steeds schaarser en daardoor duurder
  • Duurzaamheid
    Zonnepanelen gaan 30-40 jaar mee en zijn daarmee een zeer duurzame investering
  • Onderhoudsarm en geruisloze manier van opwekken van energie
    Zonnepanelen maken geen geluid en zijn bijzonder onderhoudsarm.
  • Profiteren van overheidssubsisidie
    Veel mensen gaan over tot de aanschaf van zonnepanelen omdat ze willen profiteren van een lokale subsidie

De nadelen van zonne-energie

Zonne-energie biedt niet alleen maar voordelen. Er zijn ook nadelen, de belangrijkste zijnde:

  • De intitiële aanschaf- & installatiekosten
    De initiële kosten zijn voor verreweg de meeste mensen de grootste reden om niet over te gaan tot de aanschaf en aanleg van zonnepanelen. Voor mensen die afzien van zonnepanelen vanwege de hoge aanschafkosten is het goed om te weten dat het ook mogelijk is om panelen te leasen. Zo zit je niet vast aan de hoge opstartkosten.
  • Locatie
    Niet elke locatie is even geschikt. Huizen die omgeven worden door veel bomen zullen bijvoorbeeld minder rendement opleveren dan vrijstaande huizen.
  • Zonne-energie is alleen bruikbaar gedurende de dag
    Het is mogelijk om een opslagsysteem aan te leggen, en zo het overschot aan energie dat gedurende de dag wordt opgewekt 's avonds en ‘s nachts te gebruiken.
  • Het aanzicht van de zonnepanelen
    Sommige mensen vinden zonnepanelen op hun dak lelijk. Uit onderzoek van Natuur & Milieu blijkt echter dat 56% van de Nederlanders vindt dat zonnepanelen de waarde van een huis doen toenemen. Dit kan een pleister op de wonde zijn.

Is het verstandig om zelf zonne-energie op te wekken in Nederland?

Zonne-energie is voor producenten nog steeds niet concurrerend met energie uit fossiele brandstoffen. Vandaar dat een massale overgang op zonne-energie naar verwachting nog tenminste vijftien tot twintig jaar op zich zal laten wachten. Voor consumenten geldt echter iets anders: op de consumentenmarkt kan zonne-energie al sinds 2011 concurreren met energie uit fossiele brandstof! Dit heeft alles te maken met de hoge prijzen die energiemaatschappijen berekenen aan huishoudens.

In Nederland betalen huishoudens voor het afnemen van elektriciteit van een energiemaatschappij rond de 23 eurocent per kilowattuur. Een zonne-energiesysteem kost in Nederland ongeveer tussen de 5.000 en 6.000 euro, inclusief de kosten voor installatie. Een dergelijk systeem levert normaal gesproken ten minste 75.000-80.000 kWh op in 25-30 jaar. Met rente en aflossing komt de prijs van zonne-energie daarmee ongeveer uit op 10-12 cent per kilowattuur. Bijkomende kosten zijn vrijwel uitgesloten, omdat de meeste zonnepanelen een garantie hebben van ten minste 25 jaar.

Met de verwachte verdere stijging van energieprijzen zal zonne-energie in de nabije toekomst alleen maar lucratiever worden.

Bent u benieuwd naar de mogelijkheden van zonnepanelen op uw dak? Vraag nu een vrijblijvend adviesgesprek aan.